امام صادق عليه ‏السلام :

إِنَّ اللّه‏َ عَزَّوَجَلَّ لَمْ يَبْعَثْ نَبيّا إِلاّ بِصِدْقِ الْحَديثِ وَأَداءِ الأَْمانَةِ إِلَى الْبَرِّ وَالْفاجِرِ؛(۱)خداى عزوجل هيچ پيامبرى را نفرستاد، مگر با راستگويى، و برگرداندن امانت به نيكوكار و يا بدكار.

۱ كافى، ج ۲، ص ۱۰۴، ح ۱.

۲

امام صادق عليه ‏السلام :

إِنَّ الصّادِقَ أَوَّلُ مَنْ يُصَدِّقُهُ اللّه‏ُ عَزَّوَجَلَّ يَعْلَمُ أَنَّهُ صادِقٌ وَتُصَدِّقُهُ نَفْسُهُ تَعْلَمُ أَنَّهُ صادِقٌ؛(۱)راستگو را نخستين كسى كه تصديق مى‏كند، خداى عزوجل است كه مى‏داند او راستگوست و نيز نفس او تصديقش مى‏كند كه مى‏داند راستگوست.

۱ كافى، ج ۲، ص ۱۰۴، ح۶.

۳

رسول اكرم صلى‏ الله‏ عليه ‏و ‏آله :

يا عَلىُّ اصْدِقْ وَإِنْ ضَرَّكَ فِى الْعاجِلِ فَإِنَّهُ يَنْفَعُكَ فِى الآجِلِ وَلاتَكْذِبْ وَإِنْ يَنْفَعْكَ فِى الْعاجِلِ فَإِنَّهُ يَضُرُّكَ فِى الآجِلِ؛(۱)اى على راست بگو اگر چه در حال حاضر به ضرر تو باشد ولى در آينده به نفع توست و دروغ نگو اگر چه در حال حاضر به نفع تو باشد ولى در آينده به ضرر توست.

۱ ميراث حديث شيعه، ج ۲، ص ۲۷، ح ۶۵.

۴

امام على عليه ‏السلام :

أَرْبَعٌ مَنْ أُعْطيَهُنَّ فَقَدْ أُعْطىَ خَيْرَ الدُّنْيا وَالآْخِرَةِ صِدْقُ حَديثٍ وَأَداءُ أَمانَةٍ وَعِفَّةُ بَطْنٍ وَحُسْنُ خُلْقٍ؛(۱)

چهار چيز است كه به هر كس داده شود خير دنيا و آخرت به او داده شده است: راستگويى، اداء امانت، حلال‏خورى و خوش‏اخلاقى.

۱ غررالحكم، ج۲، ص ۱۵۱، ح ۲۱۴۲.

۵

امام على عليه ‏السلام :

اَلصّادِقُ عَلى شَفا مَنْجاةٍ وَكَرامَةٍ وَالْكاذِبُ عَلى شُرُفِ مَهْواةٍ وَمَهانَةٍ؛(۱)راستگو در آستانه نجات و بزرگوارى است و دروغگو در لبه پرتگاه و خوارى.

۱ نهج البلاغه، خطبه ۸۶ .

۶

امام صادق عليه ‏السلام :

لا تَغْتَرّوا بِصَلاتِهِمْ وَلا بِصيامِهِمْ، فَإِنَّ الرَّجُلَ رُبَما لَهِجَ بِالصَّلاةِ وَالصَّوْمِ حَتّى لَوْ تَرَكَهُ اسْتَوْحَشَ ، وَلكِنِ اخْتَبِروهُمْ عِنْدَ صِدْقِ الْحَديثِ وَأداءُ الأمانَةِ؛(۱)فريب نماز و روزه مردم را نخوريد، زيرا آدمى گاه چنان به نماز و روزه خو مى‏كند كه اگر آنها را ترك گويد، احساس ترس مى‏كند، بلكه آنها را به راستگويى و امانتدارى بيازماييد.

۱ كافى، ج۲، ص ۱۰۴، ح۲.

۷

رسول اكرم صلى‏ الله‏ عليه ‏و ‏آله :

إِذا رَأَيْتَ مِنْ أَخيكَ ثَلاثَ خِصالٍ فَارْجُهُ: اَلْحَياءُ وَالأَْمانَةُ وَالصِّدْقُ؛(۱)هر گاه در برادر (دينى) خود سه صفت ديدى به او اميدوار باش: حيا، امانتدارى و راستگويى.

۱ نهج الفصاحه، ح ۲۰۵.

۸

امام على عليه ‏السلام :

اَلْمؤْمِنُ صَدوقُ اللِّسانِ بَذولُ الإِْحْسانِ؛(۱)مؤمن بسيار راستگو و بسيار نيكوكار است.

۱ غررالحكم، ج۲، ص ۹، ح ۱۵۹۶ .

۹

امام صادق عليه ‏السلام :

مَنْ صَدُقَ لِسانُهُ زَكى عَمَلُهُ؛(۱)هر كس راستگو باشد عملش پاكيزه مى‏شود و رشد مى‏كند.

۱ كافى، ج ۲، ص ۱۰۵، ح ۱۱.

۱۰

امام على عليه ‏السلام :

يَبْلُغُ الصّادِقَ بِصِدْقِهِ ما يَبْلُغُهُ الْكاذِبَ بِاحْتيالِهِ؛(۱)راستگو، با راستگويى خود به همان مى‏رسد كه دروغگو با حيله‏گرى خود.

۱ غررالحكم، ج ۶، ص ۴۷۱، ح ۱۱۰۰۶.

۱۱

امام سجاد عليه ‏السلام :

خَيْرُ مَفاتيحِ الاُمورِ الصِّدقُ وَ خَيْرُ خَواتيمِهَا الْوَفاءُ؛(۱)بهترين شروع كارها صداقت و راستگويى و بهترين پايان آنها وفا است.

۱ بحارالأنوار، ج ۷۸، ص ۱۶۱ .

۱۲

امام موسى كاظم عليه ‏السلام :

اَداءُ الاَمانَةِ وَالصِّدْقُ يَجْلِبانِ الرِّزْقَ، وَالْخيانَةُ وَالْكَذِبُ يَجْلِبانِ الفَقْرَ وَ النِّفاقَ؛(۱)اداى امانت و راستگويى روزى را زياد مى‏كند و خيانت و دروغگويى باعث فقر و نفاق مى‏شود.

۱ بحارالأنوار، ج ۷۸، ص ۳۲۷.

۳

امام على عليه ‏السلام :

مَنْ تَحَرَّى الصِّدْقَ خَفَّتْ عَلَيهِ المُؤُنُ؛(۱)هر كس صداقت و راستگويى پيشه كند، بار زندگى براى او سبك مى‏شود.

۱ تحف العقول، ص ۹۱.

۱۴

امام على عليه ‏السلام :

مَا السَّيْفُ الصّارِمُ فى كَفِّ الشُّجاعِ بِاَعَزَّ لَهُ مِنَ الصِّدْقِ؛(۱)شمشير بُرّنده در دست شجاع براى او دشمن شكن‏تر از راستگويى نيست.

۱ شرح‏نهج‏البلاغهابن‏ابى‏الحديد، ج۲۰، ص۲۹۶، ح۳۸۷.

۱۵

امام على عليه ‏السلام :

اَقْبَحُ الصِّدقِ ثَناءُ الرَجُلِ عَلى نَفْسِهِ؛(۱)زشت‏ترين راستگويى، تعريف انسان از خودش مى‏باشد.

۱ غررالحكم، ج ۲، ص ۳۸۸، ح ۲۹۴۲.

۱۶

امام على عليه ‏السلام :

اِذا اَحَبَّ اللّه‏ُ عَبْدا اَلْهَمَهُ الصِّدْقَ؛(۱)هرگاه خداوند بنده‏اى را دوست بدارد، راستگويى را به او الهام مى‏نمايد.

۱ غررالحكم، ج ۳، ص ۱۶۱، ح ۴۱۰۱.

۱۷

امام على عليه ‏السلام :

يَكْتَسِبُ الصّادِقُ بِصِدْقِهِ ثَلاثا: حُسْنَ الثِّقَةِ بِهِ، وَالْمَحَبَّةَ لَهُ، وَالْمَهابَةَ عَنْهُ؛(۱)راستگو با راستگويى خود، سه چيز را به دست مى‏آورد: اعتماد، محبت و شكوه (در دل‏ها).

۱ غررالحكم، ج ۶، ص ۴۸۰، ح ۱۱۰۳۸.

۱۸

رسول اكرم صلى‏ الله‏ عليه ‏و ‏آله :

لا تَنْظُروا اِلى كَثْرَةِ صَلاتِهِم وَ صَوْمِهِم وَ كَثْرَةِ الحَجِّ وَالْمَعروفِ وَ طَنْطَنَتِهِم بِاللَّيْلِ، وَلكِنِ انْظُرُوا اِلى صِدْقِ الحَديثِ وَ اَداءِ الاَمانَةِ؛(۱)به زيادى نماز و روزه و حج و نيكى و وِرد و ذكر شبانه مردم نگاه نكنيد، بلكه به راستگويى و امانتدارى آنان توجه نماييد.

۱ عيون اخبار الرضا عليه ‏السلام ، ج۱، ص ۵۶، ح ۱۹۷.

۱۹

رسول اكرم صلى‏ الله‏ عليه ‏و ‏آله :

ثَلاثٌ يَقْبَحُ فيهِنَّ الصِّدْقُ: اَلنِّميمَةُ، وَ اِخبارُكَ الرَّجُلَ عَنْ اَهلِهِ بِما يَكْرَهُهُ، وَ تَكذيبُكَ الرَّجُلَ عَنِ الخَبَرِ؛(۱)در سه چيز راستگويى زشت است: سخن‏چينى، خبر ناخوشايند دادن به مردى درباره زن و فرزندش و تكذيب كردن خبر كسى.

۱ خصال، ص ۸۷ ، ح ۲۰.

۲۰

رسول اكرم صلى‏ الله‏ عليه ‏و ‏آله :

عَلَيْكُمْ بِالصِّدْقِ فَاِنَّهُ مَعَ البِرِّ وَ هُما فِى الْجَنَّةِ وَ اِيّاكُمْ وَالْكِذْبَ فَاِنَّهُ مَعَ الْفُجورِ وَ هُما فِى النّارِ؛(۱)شما را سفارش مى‏كنم به راستگويى، كه راستگويى با نيكى همراه است و هر دو در بهشت‏اند و از دروغگويى بپرهيزيد كه دروغگويى همراه با بدكارى است و هر دو در جهنم‏اند.

۱ نهج الفصاحه، ح ۱۹۷۶.


۲۱

رسول اكرم صلى ‏الله ‏عليه ‏و ‏آله :

إِنَّ رَجُلاً أَتى سَيِّدَنا رَسولَ اللّه‏ِ صلى ‏الله ‏عليه ‏و ‏آله فَقالَ: يا رَسولَ اللّه‏ِ عَلِّمْنى خُلْقا يَجْمَعُ لى خَيْرَ الدُّنْيا وَالآْخِرَةِ فَقالَ صلى ‏الله ‏عليه ‏و ‏آله : لاتَكْذِبْ؛(۱)مردى به رسول خدا صلى ‏الله ‏عليه ‏و ‏آله عرض كرد: به من اخلاقى بياموزيد كه خير دنيا و آخرت در آن جمع باشد، حضرت فرمودند: دروغ نگو.

۱ بحارالأنوار، ج ۷۲، ص ۲۶۲، ح ۴۳.

۲۲

امام على عليه ‏السلام :  

;لَيْسَ الْكَذِبُ مِنْ خَلائِقِ الإِسلامِ؛(۱) دروغگويى از اخلاق اسلام نيست.  

۱ غررالحكم، ج ۵، ص ۷۴، ح ۷۴۶۰.

۲۳

امام على عليه ‏السلام :

(علامة) اَلإْيمانُ أَنْ تُؤْثِرَ الصِّدْقَ حَيْثُ يَضُرُّكَ عَلَى الْكَذِبِ حَيْثُ يَنْفَعُكَ؛(۱)(نشانه) ايمان، اين است كه راستگويى را هر چند به زيان تو باشد بر دروغگويى، گرچه به سود تو باشد، ترجيح دهى.

۱ نهج البلاغه، حكمت ۴۵۸.

۲۴

رسول اكرم صلى ‏الله ‏عليه ‏و ‏آله :

أَنَا زَعيمٌ بِبَيتٍ فى رَبَضِ الْجَنَّةِ ، وَبَيْتٍ فى وَسَطِ الْجَنَّةِ ، وَبَيْتٍ فى أَعْلَى الْجَنَّةِ لِمَنْ تَرَكَ الْمِراءَ وَإنْ كانَ مُحِقّا ، وَلِمَنْ تَرَكَ الْكَذِبَ وَإِنْ كانَ هازِلاً ، وَلِمَنْ حَسُنَ خُلْقُهُ؛(۱)من بر كسى كه مجادله را رها كند، هر چند حق با او باشد و كسى كه دروغ نگويد، هر چند به شوخى باشد و كسى كه اخلاقش را نيكو گرداند، خانه‏اى در حومه بهشت و خانه‏اى در مركز بهشت و خانه‏اى در بالاى بهشت ضمانت مى‏كنم.

۱ خصال، ص ۱۴۴.

۲۵

امام سجاد عليه ‏السلام :

اِتَّقُوا الْكَذِبَ الصَّغيرَ مِنْهُ وَالْكَبيرَ، فى كُلِّ جِدٍّ وَهَزْلٍ فَإِنَّ الرَّجُلَ إِذا كَذِبَ فِى الصَّغيرِ اجْتَرَأَ عَلَى الْكَبيرِ؛(۱)از دروغ كوچك و بزرگش، جدّى و شوخيش بپرهيزيد، زيرا انسان هرگاه در چيز كوچك دروغ بگويد، به گفتن دروغ بزرگ نيز جرئت پيدا مى‏كند.

۱ تحف العقول، ص ۲۷۸.

۲۶

رسول اكرم صلى ‏الله ‏عليه ‏و ‏آله :  

اَلْكَذِبُ يَنْقُصُ الرِّزْقَ؛(۱) ;دروغ، روزى را كم مى‏كند.

۱ الترغيب والترهيب، ج ۳، ص ۵۹۶، ح ۲۹.



۲۷

امام على عليه ‏السلام :

يَكْتَسِبُ الْكاذِبُ بِكَذِبِهِ ثَلاثا: سَخَطُ اللّه‏ِ عَلَيْهِ وَاسْتِهانَةُ النّاسِ بِهِ وَمَقْتُ الْمَلائِكَةِ لَهُ؛(۱)دروغگو با دروغگويى خود سه چيز بدست مى‏آورد: خشم خدا را نسبت به خود، نگاه تحقيرآميز مردم را نسبت به خود و دشمنى فرشتگان را نسبت به خود.

۱ غررالحكم، ج ۶ ، ص ۴۸۰، ح ۱۱۰۳۹.

(۲۹)


۲۸

امام صادق عليه ‏السلام :

إِنَّ مِمّا أَعانَ اللّه‏ُ (بِهِ) عَلَى الْكَذّابينَ النِّسْيانَ؛(۱)از جمله كمكهاى خداوند بر ضد دروغگويان فراموشى است.

۱ كافى، ج ۲، ص ۳۴۱، ح ۱۵.

(۳۰)


۲۹

رسول اكرم صلى ‏الله ‏عليه ‏و ‏آله :

عَبْدُ اللّه‏ِ بْنِ عامِرٍ: دَعَتْنى أُمّى يَوْما وَرَسولُ اللّه‏ِ صلى ‏الله ‏عليه ‏و ‏آله قاعِدٌ فى بَيْتِنا ، فَقالَتْ : ها تَعالَ اُعْطِكَ ، فَقالَ لَها رَسولُ اللّه‏ِ صلى ‏الله ‏عليه ‏و ‏آله ما أَرَدْتِ أَنْ تُعْطيهِ ؟ قالَتْ : أَرَدْتُ أَنْ اُعْطِيَهُ تَمْرا ، فَقالَ لَها رَسولُ اللّه‏ِ صلى ‏الله ‏عليه ‏و ‏آله أَما إِنَّكَ لَوْ لَمْ تُعْطِهِ شَيْئا كُتِبَتْ عَلَيْكَ كِذْبَةٌ؛(۱)

۱ الترغيب والترهيب، ج ۳، ص ۵۹۷، ح ۳۲.

(۳۱)


۳۰

عبداللّه‏ بن عامر: روزى رسول خدا صلى ‏الله ‏عليه ‏و ‏آله در خانه ما نشسته بودند. مادرم مرا صدا زد و گفت: بيا به تو (چيزى) بدهم. رسول خدا صلى ‏الله ‏عليه ‏و ‏آله به او فرمودند: مى‏خواهى چه به او بدهى؟ عرض كرد: مى‏خواهم خرمايى به او بدهم. رسول خدا صلى ‏الله ‏عليه ‏و ‏آله به مادرم فرمودند: بدان كه اگر چيزى به او ندهى، دروغ برايت نوشته مى‏شود.

(۳۲)

&۱۶۰;

۳۱

رسول اكرم صلى ‏الله ‏عليه ‏و ‏آله :

إِنَّ اللّه‏َ عَزَّوَجَلَّ أَحَبَّ الْكَذِبَ فِى الصَّلاحِ وَ أبْغَضَ الصِّدْقَ فِى الْفَسادِ؛(۱)خداوند عزوجل، دروغى را كه باعث صلح و آشتى شود دوست دارد و از راستى كه باعث فتنه شود بيزار است.

۱ من لايحضره الفقيه، ج ۴، ص ۳۵۳، ح ۵۷۶۲.

(۳۳)

۳۲

امام على عليه ‏السلام :  

اَللّهُمَّ طَهِّرْ لِسانى مِنَ الْكَذِبِ؛(۱);خدايا زبانم را از دروغ پاك گردان.


۱ بحارالأنوار، ج ۸۶ ، ص ۱۱۳.

(۳۴)


۳۳

امام باقر عليه ‏السلام :

اِنَّ اللّه‏َ عَزَّوَجَلَّ لِلشَّرِّ اَقْفالاً وَ جَعَلَ مَفاتيحَ تِلكَ الاَقْفالِ الشَّرابَ وَالكَذِبُ شَرٌّ مِنَ الشَّرابِ؛(۱)به راستى كه خداوند عزوجل براى شر قفل‏هايى گذارد و كليد آن قفل‏ها را شراب قرار داد و دروغ از شراب بدتر است.

۱ كافى، ج ۲، ص ۳۳۸، ح ۳.

(۳۵)

۳۴

امام صادق عليه ‏السلام :

اَلْكَلامُ ثَلاثَةٌ: صِدْقٌ وَكِذْبٌ وَ إِصْلاحٌ بَيْنَ النّاسِ قالَ: قيلَ لَهُ: جُعِلْتُ فِداكَ مَا الاِْصْلاحُ بَيْنَ النّاسِ؟ قالَ: تَسْمَعُ مِنَ الرَّجُلِ كَلاما يَبْلُغُهُ فَتَخْبُثُ نَفْسُهُ، فَتَلْقاهُ فَتَقولُ: سَمِعْتُ مِنْ فُلانٍ قالَ فيكَ مِنَ الْخَيْرِ كَذا وَ كَذا، خِلافَ ما سَمِعْتَ مِنْهُ؛(۱)

۱ كافى، ج۲، ص ۳۴۱، ح ۱۶.

(۳۶)


۳۵

سخن سه گونه است: راست و دروغ و اصلاح ميان مردم به آن حضرت عرض شد: قربانت اصلاح ميان مردم چيست؟ فرمودند: از كسى سخنى درباره ديگرى مى‏شنوى كه اگر سخن به گوش او برسد، ناراحت مى‏شود. پس تو آن ديگرى را مى‏بينى و بر خلاف آنچه شنيده‏اى، به او مى‏گويى: از فلانى شنيدم كه در خوبى تو چنين و چنان مى‏گفت.

(۳۷)


۳۶

امام على عليه ‏السلام :

لا تُحَدِّثِ النّاسَ بِكُلِّ ما سَمِعْتَ بِهِ، فَكَفى بِذلِكَ كَذِبا؛(۱)هر چه را شنيدى براى مردم بازگو مكن، كه همين براى دروغگويى (تو) كافى است.

۱ نهج البلاغه، از نامه ۶۹ .

(۳۸)


۳۷

امام على عليه ‏السلام :

اَمرانِ لا يَنْفَكّانِ مِنَ الْكَذِبِ: كَثْرَةُ المَواعيدِ، وَ شِدَّةُ الاِْعتِذارِ؛(۱)دو چيز از دروغ جدا نمى‏شود: بسيار وعده دادن و به شدت عذرخواهى نمودن.

۱ نهج البلاغه ابن‏ابى‏الحديد، ج ۲۰، ص ۲۸۷، ح ۲۸۲.

(۳۹)

۳۸

امام على عليه ‏السلام :

اَلكَذِبُ فِى العاجِلَةِ عارٌ وَ فِى الآجِلَةِ عَذابُ النّارِ؛(۱)دروغ در دنيا ننگ و عار است و در آخرت عذاب جهنم.

۱ غررالحكم، ج ۲، ص ۳۱، ح ۱۷۰۸ .

(۴۰)

۳۹

امام على عليه ‏السلام :

لَيْسَ لِكَذوبٍ اَمانَةٌ، وَ لا لِفُجورٍ صيانَةٌ؛(۱)دروغگو امانتدار نيست و بدكار، نگهدارنده اسرار.


۱ غررالحكم، ج ۵، ص ۸۵ ، ح ۷۵۰۶.

(۴۱)


۴۰

رسول اكرم صلى ‏الله ‏عليه ‏و ‏آله :

اَلصِّدْقُ طُمَأْنينَةٌ وَ الْكَذِبُ ريبَةٌ؛(۱)راستگويى مايه آرامش و دروغگويى مايه تشويش است.

۱ نهج الفصاحه، ح ۱۸۶۴ .

(۴۲)

۴۱

رسول اكرم صلى ‏الله ‏عليه ‏و ‏آله :

اِنَّ اَشَدَّ النّاسِ تَصْديقا لِلنّاسِ اَصْدَقُهُمْ حَديثا وَ اِنَّ اَشَدَّ النّاسِ تَكْذيبا اَكْذَبُهُمْ حَديثا؛(۱)هر كس راستگوتر است سخن مردم را بيشتر باور مى‏كند و هر كس دروغگوتر است مردم را بيشتر دروغگو مى‏داند.

۱ نهج الفصاحه، ح ۵۹۱ .

(۴۳)


۴۲

رسول اكرم صلى ‏الله ‏عليه ‏و ‏آله :

ثَلاثٌ مَنْ كُنَّ فيهِ فَهُوَ مُنافِقٌ وَ اِنْ صامَ وَ صَلّى وَحَجَّ وَاعْتَمَرَ وَقالَ «اِنّى مُسْلِمٌ» مَنْ اِذا حَدَّثَ كَذِبَ وَ اِذا وَعَدَ اَخْلَفَ وَ اِذَا ائْتُمِنَ خانَ؛(۱)سه چيز است كه در هر كس باشد منافق است اگر چه روزه دارد و نماز بخواند و حج و عمره كند و بگويد من مسلمانم، كسى كه هنگام سخن گفتن دروغ بگويد و وقتى كه وعده دهد تخلف نمايد و چون امانت بگيرد، خيانت نمايد.


+ نوشته شده در  ساعت   توسط محمدرضا  |